banner67
“Anadolu coğrafyası tarih boyunca mülteci ve göçmenlerin limanı olmuştur.”
Anadolu toprakları kanlı olayların tesir ettiği coğrafya. Uzak ya da yakın ülkelerde yaşanan kavga ya da savaşlar pek çok insanı buranın huzur ve güvenli ortamına göç ettirdi ve de ettirmeye devam etmekte. Şimdi Suriyelilerin misafir olduğu Türkiye’den kimler gelmiş, kimler geçmiş.
Suriye’den kaçan mülteciler soluğu Türkiye’de alıyor. Bu durumun bugüne ait olmadığını Türk tarihi incelendiğinde en net şekilde görmekteyiz. Çünkü Anadolu coğrafyası her zaman mülteci ve göçmenlerin limanı olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu zamanında batıdan ve doğudan toplu ve bireysel birçok sebeplerden dolayı sığınmalar yaşanmıştır. İspanya’dan kaçan Museviler, Avusturya- Macaristan İmparatorluğu’ndan kaçan Macar mülteciler, 1859- 1922 yılları arasında Kafkaslar ve Kırım’dan kaçan  ve sayıları dört milyonu bulan Çerkez ve Tatar mültecileri, bunlar kitlesel mülteci akınları olarak sayılabilir. 1920’lerde Rus İhtilalinden kaçan sayıları 65 bini bulan başta Rus ve Rum, Ermeni İstanbul’a gelerek yerleşmişlerdir.
Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin kurulması ile 1923 Lozan Antlaşması’na bağlı olarak Türkiye ve Yunanistan arasında “nüfus mübadelesi” kabul edilmiş ve 384 bin kişi Türkiye’ye yerleşmiştir. Benzer anlaşma Bulgaristan ile “gönüllü değişim” olarak yenilenmiştir. Bu dönemde özellikle Balkanlar ve Kafkaslardan Türkiye’ye gelen nüfus hareketiyle; Arnavutlar, Boşnaklar, Çerkezler, Abhazlar, Avarlar, Çeçenler ve Türkmen soydaşlarımıza her zaman güvenilir bir liman olmuşuz.
 Bir diplomat olan Ender Arat’ın “Türklere Güvendiler, Tarih Boyunca Türk Topraklarına Sığındılar” isimli kitabında net şekilde görüyoruz. Budapeşte’de görev yaptığı büyükelçiliği sırasında bir anıt üzerinde ki detayın peşine düşen Büyükelçi Ender Arat, arşivler ışığında Türklere sığınan meşhur isimleri bulup kitabında toplamış. Türkiye’de müzeleri dahi bulunan kimi yabancı devlet adamı, siyasi kişiler, ilim insanı, şair, sanatçı ve hanedan mensubu tanınmış kimselerin kısa tarihçesi bir araya getirilmiş. Kitaptan öne çıkan isimlerin bazıları şöyledir.   
Azerbaycan Cumhuriyeti’nin kurucusu Mehmet Emin Resulzade
1905 yılında atıldığı siyaset sahnesinde, henüz Sovyet Rusya tesis edilmemişken Bağımsız Azerbaycan fikrini savunanların başında gelmiştir. Baskılara maruz kalınca gideceği yer II. Abdülhamit Han’ın yönetiminde ki Osmanlı İmparatorluğu oldu. Sonra hakkında af çıkınca Çarlık Rusya’sına geri döndü. 1917’de kurulan ve iki yıl yaşayabilen Azerbaycan Cumhuriyeti Devleti Kızıl Ordu’nun hışmına uğrayınca Almanya’ya gitti. II. Dünya Savaşı’nda tekrara Türkiye’ye geldi. 1955 yılında Ankara ‘da vefat etti.
Macar bağımsızlık hareketi öncüsü Ferenc Rakoczi
Macaristan’ın Hasburglar tarafından ilhakı sırasında vatanından uzaklaşmak durumunda kalan Ferenc Rakoczi, 1718 yılında kendi maiyetindekilerle beraber Osmanlı topraklarına iltica etti. 18 yıl boyunca Tekfurdağı’nda (Tekirdağ) yaşayan Macar lider burada öldü. Daha sonra Macar yetkililerin talebi doğrultusunda mezarı kendi memleketine taşındı. Mezar taşı Karaköy’de ki St. Benolt Lisesi girişinde bulunuyor.
İşveç Kralı 12. Karl(Demirbaş Şarl 1709)
Şarl, birçok defa askeri seferlere çıkmış ve muzaffer komutan olmuştu. Ancak 1707 yılında ki Rusya saldırısı onu tahtından edecekti. Demirbaş lakaplı Şarl, 4 bin kişilik maiyetiyle Osmanlı toprakları içerisinde ki Dimetoka’ya sığındı. Padişah III. Ahmed’den yardım istedi. Kabul gören yardım talebi Demirbaş Şarl’ı her daim muhafaza edecekti.  
Adam Mickiewicz (Polonya milli şairi)
“Polonya’nın komşu ülkeler tarafından bölünmesine hiçbir devletin ses çıkarmadığı günlerde tek dostumuz Türkler olmuştur. Onlar bunu kabul etmediği için üstün bir millet olarak severiz.” diyen Adam Mickiewicz (Polonya milli şairi) ülkesinin Rusya karşısında giriştiği bağımsızlık mücadelesini kaybetmesinin ardından Osmanlı topraklarına sığınmış 1855 yılında ölene kadar İstanbul’da yaşamıştır.
Seyyid Cemaleddin Muhammed Afgani (1891)
İran’da başvezir iken Şah’ın siyasetine tenkit etmekten dolayı 1891’de sınır dışı edildi. Şah’a karşı girişilen suikasta adı karıştığı için İran makamlar iadesini talep etseler de Sultan Abdülhamid kendisini vermedi. Mısır, Kuzey Afrika, Rusya ve Hindistan’ı dolaşarak Panislamizm fikrinin kuvvet bulmasına çalıştı. Çok sayıda konferans verdi. 9 Mart 1897’de İstanbul’da öldü. Nişantaşı’nda ki Şeyhler Mezarlığı’na defnedildi. Daha sonra Afganistan’ın talebi üzerine naaşı Kabil’e götürüldü.
Avusturyalı ünlü mimar Clemens Hoizmeister.
Nazi Almanya’sının zulmünden kaçarak Türkiye’ye sığınanlar bilim ve sanat adamından biri de ünlü mimar Clemens Hoizmeister idi. Bizzat Mustafa Kemal(Atatürk) gözetiminde yeni Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin kurumlarını inşa etti. TBMM, Milli Savunma Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı Köşkü, Merkez Bankası, Kızılay Meydanı’nda Güven Anıtı ve pek çok binayı o tasarlamıştır. Almanların Viyana’ya girmesinden sonra Holzmeister kendi memleketini geride bırakmış ve Türkiye’ye gelerek İstanbul Teknik Üniversitesi’nde ders vermiştir.
Rus lider Joseph Stalin (1910)
Bolşevik Devriminden sonra Rusya’dan Türkiye’ye gelen lider olarak Trocki bilinir. Trocki, 1933 yılında Stalin’den kaçıp Türkiye’ye sığınmış ve dört yıl Büyükada’da ikamet etmiştir. Oysa Stalın’de 1910 yılında Rus Çarı’na karşı yürütülen başarısız bir darbe girişiminden sonra genç subay iken, soluğu ilk fırsatta Osmanlı topraklarında almış. O zaman Osmanlı sınırları içinde bulunan Batum’da tabakhanelerde çalışıp, deri alım satımın da bulunmuş. Daha sonra  I. Dünya Savaşı sırasında Bolşevik İhtilaline katılan Stalin’in Batum’da “Beriyaşvili” ismini kullandığı biliniyor.
İmam Ayetullah Humeyni
İran İslam Cumhuriyeti’nin kurucusu ve ilk önderi olan Ayetullah Humeyni, Şah Pehlevi rejimine karşı yürüttüğü muhalefet nedeniyle cezaevine girdi. Bir süre tutuklu kalan Humeyni kendi rızasıyla sürgüne yollandı. İlk adresi ise Bursa’ydı burada üç ay kaldıktan sonra Irak’ın Necef şehrine, oradan da Fransa’ya geçerek devrimin olacağı 1979’a kadar sürgün hayatı yaşadı.
Anadolu topraklarına gelen diğer önemli kimseler
Çeçen Mücahid Şeyh Şamil (1869)
Romen General Chistian Teli (1848)
Gürcüstan Başbakanı Noe Jordanie ( 1921)
Gürcü İmereti Kralı II. Solomon (1810)
Çerkes Giranduk Berzeg (1882)
Hintli Şehzade Baysungur Mirza (1700)
Erdel Prensi İmre Thököly (1697)
Macar Anayasası’nı yazan Kossuth Lajos (Kütahya Müze Evi)
Janos Bangya İstanbul Aşayiş Müdürü (Karabatır Mehmet Bey) 1853
Macaristan Başbakanı Miklos Kallay (1943)
Polanyalı Prens Adam Jerzy Czartarski
Leh Konstantin Borzeck ( Mustafa Celaleddin Paşa) 1855
Ressam Nikola Kalmikof(Naci Kalmukoğlu) 1920
Rus Akim Tamiroff(Hollywood yıldızı) 1921
Balerin Lydia (Krassa Arzumanova) 1921
Nadenja Vasilyevna Plevitskaya (ses sanatçısı) 1921
Troçki Leon Davidoviç Borenstein 1933
Afgan Bağımsızlık Hareketi lideri Mahmud Tarzi 1929
Cezayir Bağımsızlık Mücadelesi başlatan Emir Abdulkadir 1852
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner1

banner27

banner57