banner136

Odun külü ile dağ kekiği suyundan organik deterjan ürettiler
banner145
banner143

Buluşlarını bir adım ileri götürerek tablet haline getiren öğrenciler, çamaşır ve bulaşık makinelerinde yaptıkları testlerde kimyasal deterjanlarla eşdeğer sonuçlar elde ettiler.

Bedava olan odun külü, yine dağlarda yetişen kekik ve çok ucuza mal edilen mısır nişastasından üretilen organik deterjanın fabrikasyon üretiminin yapılması halinde ekonomik olması nedeni ile de ailelerin temizlik harcamalarını ciddi oranda düşürmeye aday olarak gösteriliyor.

Fen ve Sosyal Bilimler Proje Okulu olarak kapılarını ilk kez bu yıl eğitim ve öğretime açan Elbistan Anadolu İmam Hatip Lisesi 9.sınıf öğrencileri Hilal Kısa ve Aslı Güneş, evlerde temizlikte kullanılan kimyasal deterjanlara alternatif olacak bir buluşa imza attı. Güneş ve Kısa, kimya öğretmenleri Gönül Çitil’in rehberliğinde, “Komşu komşunun külüne muhtaçtır’ deyiminden yola çıkarak “Küllü Nişastalı Anti Bakteriyel Çok Amaçlı Tablet Deterjan” projesi hazırladı.

Çok eski dönemlerde kadınların deterjan ve sabun yerine odun külü kullandığını; kül suyu ile çamaşır ve bulaşıklarını tortusu ile de tencerelerini temizlediklerini büyüklerinden dinleyen öğrenciler kolları sıvadı. İlk olarak kavak, kayısı ve meşe ağaçlarından elde edilen külü ıslatılan öğrenciler, kül suyunu süzdürdükten sonra bir süre bekletti. Öğrenciler, potasyum barındıran bu kül suyunu önce deterjan haline; sonra da kullanımı ve taşınmasının kolay olması için de tablet haline getirmenin yollarını aramaya başladı. Güneş ve Kısa, kıvam verici ve bağlayıcı olarak mısır nişastası kullanmaya karar verdi. Kısa ve Güneş, yaptıkları araştırmada mısır nişastasının aynı zamanda temizleyici özelliği olduğunu da tespit etti. Öğrenciler, hazırladıkları formülün içine, anti bakteriyel ve mikrop öldürücü özelliği bulunan ve hoş aroması nedeniyle dağ kekiği suyu ekledi. Böylece odun külü suyu, mısır nişastası ve dağ kekiği suyundan oluşan karışımın tamamen organik deterjana dönüşmesi sağlanmış oldu. Deterjanın tablet haline getirilmesi aşamasında ise yumurta kolisi kullanıldı.

Hilal Kısa ve Aslı Güneş isimli öğrenciler, ürettikleri ilk deterjanı elde yıkamalarda denedi. Çamaşır, bulaşık ve mobilya temizliğinde denenen ürün oldukça başarı elde etti. Kendi ürettikleri ürünün, televizyonlarda reklamı yapılan kimyasal deterjanlarla eşdeğer temizliğe ulaştıklarını gören öğrenciler, sonuçların sağlamasını yapmak için de makinede denemeye karar verdi. Çamaşır ve bulaşık makinesi testleri için de, projenin başından sonuna kadar hep yanlarında olan kimya öğretmenleri Gönül Çitil ‘bilim uğruna’ gönüllü oldu. Öğrencilerinin ürettiği deterjanı bulaşık ve çamaşır makinesinde kullanan Çitil, sonucu gördüğünde ise şaşkınlığını gizleyemedi. Ürettikleri deterjanın, mükemmele yakın sonuç elde etmesini isteyen öğrenciler, çok az miktarda Arap sabunu ekleyerek ürünlerine son halini verdi. Öğrencilerin tek hedefi ise Türkiye finallerinde de aynı başarıyı tekrarlamak bulunuyor.

İnsan sağlığına ve çevreye duyarlı tamamen organik maddelerden üretilen çok amaçlı deterjan için patent başvurusuna hazırlanan öğrenciler, projeleri ile 50. TÜBİTAK 2204 Liseler Arası Bilim Proje yarışması bölge finaline davet edildi. Adana’da yapılan bölge finallerine Adana, Kahramanmaraş, Hatay, Osmaniye, Gaziantep, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve İskenderun’dan 1.842 proje katıldı. Bunlardan yalnıza 100 tanesi sergiye davet edildi. Elbistan Anadolu İmam Hatip Lisesi Fen ve Sosyal Bilimler Proje Okulu, davet edildiği bölge finalinde kimya alanında 282 proje arasından 2.olarak büyük bir başarı elde etti.

Öğrencilerinin bu başarısıyla ilgili olarak değerlendirme yapan Elbistan Anadolu İmam Hatip Lisesi Fen ve Sosyal Bilimler Proje Okulu Müdürü Hacı Aydın, “Bu başarı, Elbistan’ın başarısıdır” dedi.

Adana Bölge Finalinde 228 kimya projesi arasından bölge 2.’si olduklarını kaydeden Aydın, “Hilal Kısa ve Aslı Güneş isimli 9.sınıf öğrencilerimiz, gerçekten önemli bir buluş ortaya çıkardı. Okulumuzun kimya öğretmeni Gönül Çitil’in önderliğinde hazırladıkları “Küllü nişastalı anti bakteriyel çok amaçlı tablet deterjan” projesi ile haklı bir başarı elde ettiler. Tamamen organik ve geri dönüşümlü bir deterjan elde etmeyi başardılar. Bizleri gururlandıran öğrencilerimizi ve öğretmenimizi tebrik ediyor, başarılarının devamını diliyorum” şeklinde konuştu.





















 

 


Anahtar Kelimeler:

banner129

banner116